اجرای طرح پژوهشی مطالعاتی تحریک نواحی عمقی مغز با روش های غیرتهاجمی با حمایت ستاد توسعه علوم شناختی دردانشکده فنی دانشگاه تهران

تاریخ : 1397/11/24

تعداد بازدید : 344

4.3 امتیاز از 6 رای

محققان کشورمان در دانشکده مهندسی برق و کامپیوتر پردیس دانشگاه تهران با حمایت ستاد توسعه علوم و فن آوری های شناختی، مطالعات اولیه اجرای طرح پژوهشی تحریک سلول‌های عصبی در نواحی عمقی مغز به روش های غیر تهاجمی را آغاز کردند.

دکتر"محمود شاه آبادی"  عضو هیات علمی دانشکده فنی دانشگاه تهران در گفت و گو با بخش خبری ستاد علوم شناختی  اعلام کرد:  هدف اصلی از اجرای این طرح پژوهشی مطالعاتی که با حمایت­های ستاد علوم شناختی آغاز شده است، بررسی روش­ های تحریک نواحی عمیق مغز با استفاده از اعمال میدان­ های الکتریکی و مغناطیسی متمرکز از خارج مغز و بدون نیاز به عمل جراحی به منظور پیشگیری از عوارض جانبی جراحی می­باشد.

 

به گفته وی براساس مطالعات اولیه در این طرح، با تداخل زمانی ناشی از سیگنال‌ های الکتریکی و ایجاد یک میدان الکتریکی متمرکز محلی در عمق مغز، می‌ توان سلول‌ های عصبی موجود در این نواحی را به صورت غیر تهاجمی و بدون تحریک بخش‌ های دیگر مغز، تحریک کرد.

 

وی افزود: تحریک نواحی عمیق مغز با استفاده از این روش به صورت آزمایشگاهی و بر روی موش زنده در برخی پژوهشگاههای معتبر دنیا مورد بررسی قرار گرفته ‌است و نتایج حاصل از این پژوهش، تا اندازه­ای تأئید کنندۀ عملکرد موفق این روش درتحریک متمرکز نواحی عمیق مغز بوده­ است.

 

این متخصص فنی در حوزه علوم شناختی گفت : روش‌ متداولی که امروزه به منظور تحریک اعصاب نواحی عمیق مغزی مورد استفاده قرار می‌گیرد، انواع مختلف روش­های تهاجمی است که علی رغم تاثیرات مثبتی که به همراه داشته است، اما عوارض ناشی از جراحی برای کاشت "پروب " باعث شده است که پاره­ای از گروه ‌های تحقیقاتی در پی ارائه روش‌ های غیر تهاجمی مبتنی بر استفاده از محرک‌های الکتریکی یا مغناطیسی باشند.

 

دکتر "شاه آبادی " با بیان اینکه  در روش تحریک "وراجمجمه‌ای  جریان مستقیم"، توزیع جریان به قشر سطحی مغز محدود است و از طریق این روش امکان تغییر سطح تحریک‌پذیری نورون‌ ها فراهم می‌شود، اما به رغم مزیت‌ های آن، بزرگ بودن ابعاد الکترود ها که منجر به کاهش چگالی جریان الکتریکی الکترودها می­شود، از جمله عواملی است که موجب تحریک ناخواسته نواحی دیگر و کاهش عمق تحریک خواهد شد.

 

وی گفت: بنا براین افزایش عمق تحریک، مستلزم افزایش جریان عبوری از الکترودها بوده، که این امر موجب بروز عوارضی نظیر سوزش پوست، سوختگی و دیگر عارضه­ های جانبی می­گردد.

 

دکتر شاه آبادی یادآور شد: یکی از اهداف اصلی طرح تحقیقاتی روش­ های غیرتهاجمی تحریک نواحی عمیق مغز با استفاده از میدان­های الکتریکی و مغناطیسی متمرکز، بررسی روش­های گوناگون تحریک نواحی عمیق مغز بدون ایجاد عوارض جانبی و با استفاده از عبور همزمان چندین جریان الکتریکی سینوسی با فرکانس­های مختلف و ایجاد تداخل سازنده میان آنها در نواحی عمقی مغز است.

 

وی در ادامه توضیح داد : در این روش که با نام تحریک تداخل زمانی مطرح شده است، از نقش فیلترکنندگی غشای سلول‌های عصبی که ویژگی‌ مشترک سلول‌های عصبی است استفاده می‌شود، به قسمی که غشای سلول عصبی به عنوان یک فیلتر از تحریک سلول‌های عصبی توسط سیگنال‌های الکتریکی فرکانس بالا جلوگیری می‌کند.

 

عضو هیات علمی دانشگاه تهران می افزاید: در این روش چندین سیگنال الکتریکی فرکانس بالا از خارج از مغز به آن اعمال می‌شود که در حضور تک تک این سیگنال به طور مجزا سلول‌های عصبی امکان تحریک شدن نخواهند داشت. با این وجود اگر دو سیگنال الکتریکی فرکانس بالا با اختلاف فرکانسی در محدوده باند عبور غشای سلول عصبی به مغز اعمال شوند، آنگاه سلول عصبی با فرکانسی مرتبط با فرکانس پوش سیگنال تداخلی، تحریک خواهد شد.

 

مجری طرح پژوهشی روش­های غیرتهاجمی تحریک نواحی عمقی مغز با استفاده از میدان­های الکتریکی و مغناطیسی متمرکز همچنین یادآور شد: با اجرای کامل این طرح مطالعاتی پژوهشی می­توان گام­ های نخستین تحریک غیرتهاجمی سلول­های عصبی درنواحی عمقی مغز را برنامه­ریزی کرد که خود می­تواند مقدمه­ای برای ابداع روش­های جدید بدون الزام بازگشت به روش­های تهاجمی متداول باشد.­

نظر شما